Kiedy towar przekracza granicę danego państwa, państwo to może zażądać z tego tytułu szczególnej daniny zwanej cłem importowym. Dzięki tej praktyce – niemal tak starej jak sama cywilizacja – powiększają się dochody kraju, do którego wjeżdżają zagraniczne dobra. Jest ona w stanie chronić także lokalnych wytwórców przed obcą konkurencją. Istnieją też inne powody nakładania cła importowego, jak również różne jego odmiany.

Obecnie coraz częściej zdarza się, że momentem oclenia towaru jest jego przejście przez granicę nie pojedynczego państwa, ale tzw. unii celnej. Dobrym przykładem jest strefa Schengen. Gdy wwozimy produkty z Niemiec do Polski lub odwrotnie, cło nie obowiązuje – inaczej niż w przypadku obrotu towarami pomiędzy krajem znajdującym się w Unii Europejskiej i tym poza nią, czyli np. pomiędzy Polską a Rosją.

Ustalanie wartości cła

W przypadku różnych rodzajów dóbr obowiązują różne stawki cła importowego. Zależy to w dużej mierze od tego, jak duży wpływ ma dany towar na lokalną gospodarkę. Stawki te mogą być też naliczane procentowo, w oparciu o wartość importowanych produktów (tzw. cło „ad valorem”), albo po prostu od jednostki fizycznej towaru, tj. od sztuki, litra, tony, kilograma itd. (cło specyficzne). Możliwa jest też kombinowana forma ustalania wartości cła. W zależności zaś od tego, czy państwo określa wysokość cła zupełnie swobodnie, czy też z uwzględnieniem pewnych ograniczeń, do czynienia mamy z cłem odpowiednio autonomicznym bądź konwencyjnym.

Powody nakładania cła

Do podstawowych powodów jego nakładania należą wspomniane już zapewnienie przychodów państwu, do którego wwozi się towar (mowa wówczas o cle importowym) i zabezpieczenie interesów miejscowych producentów. Cło można nałożyć też jednak na produkty, których cena na rynku wewnętrznym ma pozostać wysoka (takie cło to cło ekspansywne) albo które są na tym rynku wręcz niepożądane (tzw. cło prohibicyjne). Specyficznym rodzajem cła jest też cło wyrównawcze, mające na celu utrudnienie działalności zewnętrznym dostawcom, co do których zachodzi podejrzenie, że stosują oni nieuczciwe praktyki.

Instrument polityczno-gospodarczy

Cło importowe może mieć też charakter polityczny. Jeśli rząd jednego państwa podejmie decyzje niekonieczne korzystne dla innego kraju, kraj ten reaguje nałożeniem cła odwetowego (inaczej: retorsyjnego) na produkty napływające ze strony adwersarza. Cłem odwetowym może (choć nie musi) być cło dyskryminacyjne. – Polega ono na pobieraniu wyższej opłaty za import produktów z danego państwa, choć takie same produkty pochodzące z innego kraju są obłożone niższym cłem – tłumaczy przedstawiciel zajmującej się transportem i logistyką firmy OCS. Odwrotnością cła dyskryminacyjnego jest cło preferencyjne. Umożliwia ono producentom dostęp do konkretnego rynku na korzystniejszych warunkach niż wytwórcom z innych państw.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *